Social Dilemma: κοινωνική ή διανοητική απονέκρωση;

Το μυστικό της επιτυχίας είναι το να μάθεις πώς να χρησιμοποιείς τον πόνο και την ευχαρίστηση αντί ο πόνος και η ευχαρίστηση να χρησιμοποιούν εσένα. Αν το καταφέρεις αυτό, έχεις υπό έλεγχο τη ζωή σου. Αν όχι, η ζωή εξουσιάζει εσένα.

Τόνι Ρόμπινς

Χθες το βράδυ, κατά τις 12 παρά, αφού καληνύχτισα τις 2 γυναίκες της ζωής μου (δηλαδή, τη γυναίκα και τη σκυλίτσα μου – και όχι απαραίτητα με αυτήν τη σειρά), αποσύρθηκα στον ξενώνα-μουσικό δωμάτιο-ησυχαστήριο-αναγνωστήριό μου, για να συνεχίσω ένα καταπληκτικό βιβλίο εκλαϊκευμένης φυσικής που διαβάζω τους τελευταίους μήνες. – Αυτές τις αργές ώρες της νυχτερινής νηνεμίας απολαμβάνω αληθινά το διάβασμα, κυρίως διότι έχω την (ψευδ)αίσθηση της μεγαλύτερης δυνατότητας για συγκέντρωση.

Φυσικά, προτού κάτσω στον καναπέ για να διαβάσω, τσέκαρα τις ειδοποιήσεις στο κινητό μου, ώστε να μελετήσω κατόπιν αμέριμνος (γιατί, να μην κρυβόμαστε, ποιος μπορεί να κάνει το οτιδήποτε αμέριμνος, αν βλέπει το φωτάκι του κινητού να αναβοσβήνει λόγω κάποιας ειδοποίησης; – Πρέπει να γνωρίζουμε τι έχει συμβεί και ποιος ή τι μας ειδοποιεί). – Ως συνήθως, ο βραδινός φίλος μου-πιστός συνοδοιπόρος στο messenger κι έτερος κιθαρίστας στην μπάντα μού είχε στείλει μερικά μηνύματα για την αυριανή (σημερινή πια) πρόβα. To make a long story short, που λένε και εις την βαρβαρικήν, λίγα μηνύματα εγώ-λίγα αυτός, η ώρα είχε πάει ήδη 1 παρά τέταρτο, η κούραση είχε επέλθει, η όρεξη για διάβασμα είχε εξαϋλωθεί και η δυνατότητα συγκέντρωσης είχε σωριαστεί στο μηδέν, οπότε πήρα τον δρόμο για το υπνοδωμάτιο, και, κάπως έτσι, η θεωρία χορδών έμεινε αδιάβαστη για άλλη μια μέρα… (Τώρα που το σκέφτομαι καλύτερα, βέβαια, ίσως να την αποφεύγω από φόβο.)

Καταλαβαίνετε πού θέλω να το πάω, δε θέλει ιδιαίτερη σκέψη, πάει από μόνο του. Στο εξαιρετικό ντοκιμαντέρ του Netflix “Social Dilemma”, το οποίο η βρετανική εφημερίδα “Independent” ανακήρυξε ως «το σημαντικότερο ντοκιμαντέρ της εποχής μας», ένα πρώην εξέχον διοικητικό στέλεχος του Facebook, μιλώντας για την επίδραση των social media, αποφθέγγεται: «Ελέγχουν περισσότερο εμάς από ό,τι ελέγχουμε εμείς αυτά».

Όπως λέει και ο Ηρόδοτος, απ’ όλες τις οδύνες η πιο πικρή είναι αυτή: το να ξέρεις πολλά, αλλά να μην ελέγχεις τίποτα. Το ότι, ενώ γνωρίζουμε (τουλάχιστον φαινομενικά) πολλά, έχουμε ολοσχερώς απολέσει τον έλεγχο, είναι μια κοινοτοπία. Το πρόβλημα, όμως, δεν είναι αυτό∙ το σοβαρό ζήτημα που ανακύπτει συνυφαίνεται με τη διανοητική μας αναπηρία. Η σταδιακή και ανεπαίσθητη αλλοτρίωση την οποία υφιστάμεθα -λόγω των social media- υποσημαίνει τη σταδιακή και ανεπαίσθητη αποβλάκωσή μας.

Η αποβλάκωση ή εκτράχυνση της εξηλιθίωσής μας συμβαίνει με τον ακόλουθο τρόπο: αρχικά, σκεφτόμαστε ότι η χρήση των κοινωνικών δικτύων θα μας προσφέρει κάποιο είδος ωφέλειας ή ευχαρίστησης∙ έπειτα, χρησιμοποιούμε το εκάστοτε κοινωνικό δίκτυο, δρέποντας τους καρπούς της προαναφερθείσας ευχαρίστησης ή ωφέλειας∙ στο τέλος, όμως, δε σταματάμε στην εν λόγω συγκομιδή των καρπών, αλλά συνεχίζουμε την πλοήγηση∙ ωστόσο, από δω και στο εξής, ο οδηγός είναι άλλος, και μας πάει όπου αυτός επιθυμεί: συνηθέστερα, στο κάψιμο των εγκεφαλικών κυττάρων – εξού και η εξηλιθίωση.

Πώς κυλάει ένα τυπικό βράδυ στο σπίτι.

Σχολιάστε

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s